Καταναλωτικά Βήματα 2/2001



200102vimata.jpgΠαιδεία και Προστασία του Καταναλωτή


Φίλες και φίλοι μέλη του ΚΕΠΚΑ,

Η 15 του Μάρτη έχει καθιερωθεί από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών ως Παγκόσμια Ημέρα των Δικαιωμάτων του Καταναλωτή. Το έναυσμα για τον γιορτασμό αυτό δόθηκε από την παρακάτω βαρυσήμαντη δήλωση του αείμνηστου Προέδρου των Η.Π.Α. Τζων Φ. Κέννεντυ στο Κογκρέσο, στις 15 του Μάρτη 1962:

"…Καταναλωτές είμαστε όλοι. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη οικονομική ομάδα, η οποία επηρεάζει αλλά και επηρεάζεται σχεδόν από κάθε δημόσια ή ιδιωτική οικονομική απόφαση. Τη μόνη σημαίνουσα οικονομική ομάδα, η οποία δεν είναι αποτελεσματικά οργανωμένη και της οποίας οι απόψεις δεν ακούγονται.."

Σαράντα χρόνια μετά, το μήνυμα του δολοφονηθέντα Προέδρου παραμένει περισσότερο επίκαιρο από την εποχή που διατυπώθηκε, αφού η μειονεκτική θέση του Καταναλωτή σε σχέση με τις οργανωμένες επιχειρήσεις και την παγκοσμιοποιημένη αγορά, συνεχώς επιδεινώνεται.

Τα δικαιώματα του Καταναλωτή παραβιάζονται καθημερινά με την ανοχή (ή και την "ευλογία") των φορέων που έχουν την ευθύνη προστασίας τους. Για να λειτουργήσει το τρίπτυχο: "γνωρίζω, συνειδητοποιώ, προστατεύομαι", χρειαζόμαστε ενημερωμένους, ενεργούς καταναλωτές. Η εμπειρία έχει δείξει πως είναι φοβερά δύσκολο να ενεργοποιήσει κανείς ενήλικες. Η έλλειψη συμμετοχικής παιδείας, η απογοήτευση από τον τρόπο λειτουργίας και την αναξιοπιστία των κρατικών φορέων, το άγχος της καθημερινότητας και ο αποπροσανατωλισμός μιας έντονα καταναλωτικής κοινωνίας, δεν αφήνουν σημαντικά περιθώρια ενεργού συμμετοχής στα κοινά.

Πώς θα πετύχουμε όμως την πολυπόθητη αλλαγή αυτής της κοινωνίας; Πώς θα δημιουργήσουμε ενεργούς πολίτες-Καταναλωτές; Μια ριζική λύση είναι προφανώς η εκπαίδευση της νεολαίας μας. Για το σκοπό αυτό το ΚΕ.Π.ΚΑ. αποφάσισε να επικεντρώσει τις προσπάθειες ενεργοποίησης των καταναλωτών σε δύο άξονες δράσης:

1.Την εκπαίδευση εκπαιδευτών (δασκάλων, καθηγητών) σε θέματα Καταναλωτικής, Περιβαλλοντικής και Διατροφικής αγωγής. Οι εκπαιδευμένοι, ευαισθητοποιημένοι εκπαιδευτικοί συνιστούν πλέον σκληρούς πυρήνες ευαισθητοποίησης των συναδέλφων τους, των εκατοντάδων μαθητών τους, αλλά και της τοπικής κοινωνίας.

2.Δεύτερος άξονας δράσης μας είναι η ηλεκτρονική επικοινωνία με τη νεολαία μας, μέσω ενός καλά οργανωμένου δικτυακού τόπου (web site: www.kepka.org), που προσφέρει άνεση και πληρότητα ενημέρωσης τόσο για τους στόχους και τις δραστηριότητες του ΚΕ.Π.ΚΑ. όσο και για επίκαιρα θέματα προστασίας του Καταναλωτή.

Τελικά, το μέλλον και του Καταναλωτικού κινήματος περνά μέσα από την ανθρωποκεντρική παιδεία, μέσα από τη σωστή εκπαίδευση της νεολαίας μας. Κι αυτό δεν είναι καθόλου εύκολο, όσο απλό κι αν ακούγεται. Χρειαζόμαστε φωτισμένους δασκάλους με ευαισθησία για τον άνθρωπο και το περιβάλλον. Χρειαζόμαστε αναπροσανατολισμό της παιδείας μας προς τη σωστή κατεύθυνση. Χρειαζόμαστε σεμινάρια επιμόρφωσης των εκπαιδευτών. Μα πριν και πάνω από όλα, χρειαζόμαστε χρηστή και αξιόπιστη δημόσια διοίκηση. Έτσι μόνον μπορούμε να ελπίζουμε ότι οι σημερινοί μαθητές θα αποτελέσουν την πρώτη γεννιά υπεύθυνων, ενεργών πολιτών ικανών να αυτοπροστατεύονται και να υπερασπίζονται αποτελεσματικά τα δικαιώματά τους και τα δικαιώματα κάθε έμβιου όντος αυτού του ταλαίπωρου πλανήτη.
Ο πρόεδρος
Χαράλαμπος Ν. Λαζαρίδης
Καθηγητής Α.Π.Θ.