Γη - Ώρα μηδέν
07.03.08

na_011.jpgΤο "φαινόμενο του θερμοκηπίου" αποτελεί το μεγαλύτερο περιβαλλοντικό κίνδυνο, που αντιμετωπίζει ο πλανήτης μας. Οι ρύποι, που εκπέμπονται στην ατμόσφαιρα από την βιομηχανία, από τα μέσα μεταφοράς, από τους καυστήρες θέρμανσης κ.λπ., περιέχουν άνθρακα και ευθύνονται για το φαινόμενο του θερμοκηπίου.

Χρονικό περιβαλλοντικών καταστροφών, που συνδέονται με το φαινόμενο του θερμοκηπίου, κατά την προηγούμενη δεκαετία:

1991
Νότια Αμερική. Επιδημία χολέρας, που οφείλεται στην αύξηση της θερμοκρασίας του νερού στον ωκεανό, με αποτέλεσμα την υπερβολική ανάπτυξη φυκιών στις ακτές (πηγή μόλυνσης).

1992
Αυστραλία. Δάγκειος πυρετός, που ευνοήθηκε από την αύξηση της θερμοκρασίας του περιβάλλοντος.

1993
Μεξικό. Επιδημία του ιού Hantra, που ευνοήθηκε από την ξηρασία.

1993
Ινδία. Νέα μορφή χολέρας, μετά από βίαιους μουσώνες.

1993-1995
Κεντρική Αμερική. Η εγκεφαλίτιδα και η λεπτοσπείρωση παρουσιάζουν έξαρση, ενώ θερίζει ο δάγκειος πυρετός εξαιτίας ζέστης και υγρασίας, που είναι κλιματολογικές συνθήκες ασυνήθιστες για την περιοχή.

1996
Η.Π.Α. Κύμα καύσωνα σκοτώνει 465 ανθρώπους.

1996
Κεντρική Αφρική. Επιδημία μηνιγγίτιδας, ύστερα από μια περίοδο πρωτοφανούς ζέστης και ξηρασίας.

1995-2000
Ασία. Δάγειος πυρετός εξαιτίας του φαινομένου "El Nino".

1995-2000
Ευρώπη - Ασία - Αμερική. Πλημμύρες, ξηρασία, λιώσιμο των πάγων, με θύματα ακόμα και ανθρώπινες ζωές.

Αυτό το χρονικό δεν έχει τέλος. Προβλέπεται ότι, στη διάρκεια του 21ου αιώνα, η θερμοκρασία στον πλανήτη μας θα αυξηθεί από 1 έως 5 οC, με καταστροφικές συνέπειες σε ολόκληρο τον κόσμο: θα λιώσουν οι πάγοι, θα πλημμυρίσουν παράλιες περιοχές, θα ξεσπάσουν επιδημίες, η ξηρασία μαζί με απότομες καιρικές αλλαγές θα προκαλέσει καταστροφές στην αγροτική παραγωγή και βέβαια θα υπάρχει και κόστος σε ανθρώπινες ζωές.

Παρακολουθήσαμε με αγωνία για το μέλλον της Γης και του Ανθρώπου, τη Διάσκεψη στο Ρίο για το Περιβάλλον, τη Σύνοδο Κορυφής στο Κιότο της Ιαπωνίας, τις διαπραγματεύσεις ανάμεσα σε 181 χώρες στη Διάσκεψη της Χάγης, το διήμερο του Συμβουλίου Υπουργών Περιβάλλοντος της Ε.Ε. στις Βρυξέλλες. Πολλά περιβαλλοντικά προβλήματα θίχτηκαν, ωστόσο, το επίκεντρο όλων των συναντήσεων ήταν η αντιμετώπιση του προβλήματος των κλιματικών αλλαγών. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ανάγκη να μειωθεί η εκπομπή ρύπων. Στο Κιότο υπογράφηκε ένα πρωτόκολλο, που επέβαλλε τη σταδιακή μείωση των εκπομπών μέχρι το 2010. Στη Χάγη τα ζητήματα εφαρμογής των αρχών, που συμφωνήθηκαν στο πρωτόκολλο του Κιότο, έμειναν εκκρεμή ...μόλις η συζήτηση έφτασε στο θέμα της λήψης συγκεκριμένων μέτρων. Οι .Η.Π.Α. τορπίλισαν κάθε δυνατότητα συμφωνίας, με την επιθετική εμμονή τους στην πλήρη υιοθέτηση των αμερικανικών θέσεων. Όπως δήλωσε ο εκπρόσωπός τους: "Δεν πρόκειται να δεχτούμε δεσμευτικά όρια".

Ελπίζαμε σε μια συμφωνία, για τον περιορισμό των αιτιών του οικολογικού προβλήματος. Δυστυχώς, η πραγματικότητα μας απογοήτευσε. Οι διεθνείς συμφωνίες για την προστασία του περιβάλλοντος συντάσσονται, υπογράφονται, αλλά δεν υλοποιούνται. Ο κύκλος τους δεν κλείνει ποτέ. Η οικολογική συνείδηση εξαίρεται, αλλά δεν ενισχύεται. Αντίθετα, η κοινή γνώμη εθίζεται στην απάθεια, γιατί θεωρεί ότι καμία κίνηση και καμία δράση δεν μπορεί να επιβάλει στους ισχυρούς της γης (κυβερνήσεις και επιχειρήσεις) να αποκτήσουν ευαισθησίες. Οι αρνήσεις που συχνά εκφράζονται από τις κυβερνήσεις υπαγορεύονται από τα συμφέροντα των μεγάλων επιχειρήσεων των χωρών τους, που είναι και οι κύριοι υπεύθυνοι της καταστροφής του περιβάλλοντος.

Μετά την αποτυχία της Χάγης ελάχιστες ελπίδες μας απέμειναν. Και σαν να μην έφθανε το ναυάγιο, που προκάλεσε εκεί η στάση των Η.Π.Α., το τελευταίο διάστημα η στάση τους έγινε ακόμη πιο προκλητική. Ο Αμερικανός Πρόεδρος Τζωρτζ Μπους ανακοίνωσε ότι προτίθεται να ακυρώσει το πρωτόκολλο του Κιότο, βάσει του οποίου μέχρι το 2010 οι Η.Π.Α. υποχρεούνται να μειώσουν τις εκπομπές ρυπογόνων αερίων κατά 7% κάτω από τα επίπεδα του 1990 (ενώ η Ε.Ε. υποχρεούται να τις μειώσει κατά 8%). Πρόκειται για την επίδειξη μιας προκλητικής και πλέον επαίσχυντης αναβλη-τικότητας μπροστά στην επιτακτική ανάγκη ανάληψης μέτρων. Και βέβαια, υπάρχουν αρκετοί επιστήμονες, οι οποίοι θεωρούν ότι αυτή η μείωση είναι ελάχιστη. Απαιτείται μια μείωση της τάξης του 60% τουλάχιστον, ώστε να ανατραπεί η σημερινή κατάσταση στο περιβάλλον.

Είναι φανερό ότι πολύ δύσκολα θα επιτευχθεί μια εφαρμόσιμη συμφωνία, χωρίς την συναίνεση των Η.Π.Α. Ωστόσο, η Χάγη δεν αποτελεί την ύστατη προσπάθεια, μιας και ήδη αναγγέλθηκε, ότι ο Ο.Η.Ε. ετοιμάζει νέα διάσκεψη για τις κλιματικές αλλαγές, στη Βόννη, για το ερχόμενο καλοκαίρι. Ο Υπουργός Περιβάλλοντος της Ολλανδίας και Πρόεδρος της Συνόδου της Βόννης, Γιαν Προνκ, ανακοίνωνε το Φεβρουάριο, μετά το τέλος της προετοιμασίας για τη Σύνοδο: "Ελπίζω ότι το σοκ της αποτυχίας μας στη Χάγη θα αποτελέσει κίνητρο για όλες τις κυβερνήσεις να προωθήσουν τις εργασίες τις συνόδου και να καταστήσουν πλήρως εφαρμόσιμο το πρωτόκολλο του Κιότο". Μαζί του, ελπίζουμε και εμείς ότι, αυτή τη φορά, οι ισχυροί του πλανήτη δεν θα περιοριστούν σε ευχολόγια, ούτε θα εκφράσουν τα συμφέροντα των λίγων, που είναι επιζήμια για όλη την ανθρωπότητα, αλλά ότι θα δεσμευτούν ώστε να έχουμε χειροπιαστά αποτελέσματα.

Ε. Α. Κ.

Πηγές:

  •     Περιοδικό "ΜΕΤΡΟ", τεύχος Φεβρουαρίου 2001.
  •     Εφημερίδα "Μακεδονία", Τετάρτη 14 Φεβρουαρίου 2001.
  •     Εφημερίδα "Βραδυνή", Πέμπτη 21 Δεκεμβρίου 2000.
  •     Εφημερίδα "Καθημερινή", Κυριακή 10 Δεκεμβρίου 2000.
  •     Εφημερίδα "Καθημερινή", Κυριακή 3 Δεκεμβρίου 2000.
  •     Εφημερίδα "Ελευθεροτυπία", Τετάρτη 3 Δεκεμβρίου 1997.
  
 Καταναλωτικά Βήματα - Τεύχος Απριλίου - Μαϊου 2001
Τελευταία ανανέωση ( 06.08.10 )